Akutni koronarni sindrom

Akutni koronarni sindrom (AKS) podrazumeva grupu različitih kliničkih stanja koja nastaju kao posledica akutne ishemije i/ili nekroze miokarda čiji je uzrok najčešće akutna koronarna lezija, nastala rupturom aterosklerotičnog plaka u koronarnoj atreriji sa pratećom trombozom, inflamacijom, vazokonstrikcijom i mikroembolizacijom.

Akutni koronarni sindrom može da se ispolji kao: nestabilna angina pektoris, akutni infarkt miokarda bez i sa elevacijom ST segmenta ili kao iznenadna srčana smrt.

Prema desetoj reviziji Međunarodne klasifikacije bolesti (MKB10) šifra akutnog infarkta miokarda je 121, ponovljenog akutnog infarkta miokarda I22 i nestabilne angine pektoris I20.0.

Kao najteži oblik ishemijske bolesti srca (koronarne bolesti srca), Akutni koronarni sindrom je jedan od najčešćih uzroka urgentnog prijema u bolnicu i iznenadne smrti u razvijenim delovima sveta, a poslednjih nekoliko decenija i u zemljama u razvoju.

Prema podacima Svetske zdravstvene organizacije (SZO), prosečno godišnje u svetu od akutnog infarkta miokarda oboli 6 miliona ljudi, pri čemu se letalni ishod javi kod više od 25% slučajeva.

Dosadašnja istraživanja u svetu  i kod nas obezbedila su dragocene kliničke, ali ne i epidemološke podatke o učestalosti akutnog koronarnog sindroma u populaciji.

Epidemiološka, populaciona istraživanja akutnog koronarnog sindroma su retka. Jedna od njih je danska kohortna studija sa preko 130.000 osoba uzrasta od 30 do 69 godina kojom je procenjeno da je sirova stopa incidencije od akutnog koronarnog sindroma iznosila 234 na 100.000 .

U našoj zemlji od 1980. godine zakonski je regulisana obaveza vođenja Registra za koronarnu bolest srca na osnovu Plana statističkih istraživanja od interesa za Republiku (SI. glasnik SRS br. 32/79).

Međutim, neadekvatan set podataka na obrascu prijave, neprecizno metodološko uputstvo, nedovoljna edukacija kadra za vođenje Registra, kao i nedostatak informatičke podrške imali su za posledicu subregistraciju novootkrivenih slučajeva koronarne bolesti.

Tako je npr. u Srbiji, do kraja 90-ih broj prijavljenih lica sa koronarnim oboljenjem bio višestruko niži od prosečnog broja umrlih i za čak 20 puta manji od očekivanog broja obolelih od ishemijskih bolesti srca.